Öncelikle tercih tabloları esas alınmalıdır

Ortaöğretim için tercih başvuruları 2-13 Temmuz arasında yapılacak. Bu noktada öğrenci, ebeveyn ve ilgili eğitmenlerin dikkat etmesi gereken husus; tercih yaparken MEB tarafından açıklanan tercih tablolarının esas alınmasıdır. Tablo 1’de Fen Lisesi, Sosyal Bilimler Lisesi ve sınav ile öğrenci alan Anadolu Liseleri yer alırken Tablo 2’de sınav ile öğrenci alan Mesleki ve Teknik Anadolu Liseleri bulunacak.  Son olarak Tablo 3’de ise sınavla öğrenci alan Anadolu İmam Hatip Liseleri yer alacak. Bunların dışında yerleştirme sistemiyle öğrenci alan okulların listeleri ise e-okul üzerinden duyurulacak. Bu noktadan sonra öğrenci için 2 yol ayrımı başlıyor. Sınav ile yerleşme ve yerel yerleşme.

Eğer yerel yerleşme ile okul seçiyorsanız…

Yeni sistem, sınava girmeyen öğrenciler için yaşadığı yeri merkeze alarak bir çember hazırlıyor. Bu çemberin ilk halkasını yeşil, ikinci halkasını mavi, üçüncü halkasını ise kırmızı renkteki okullar oluşturuyor. Bir öğrencinin yerleşme ihtimalinin en yüksek olduğu okullar yeşil alanda yer alıyor. Öğrenciler seçim yaparken en az fazla 5 okul ismi yazabiliyorken aynı türden en çok 3 okul seçebiliyor. Örneğin bir okul türü olan Anadolu Lisesi seçimi yaparken öğrenci, bu türden en fazla 3 okul ismini tercih listesine yazabilecek.  Yerleştirmede ise öğrencilerin ikamet adresleri, öğrencilerin kayıt alanındaki bir ortaokulda bulunuşluğu, tercih önceliği, okul başarı puanları, devam-devamsızlık ve yaş kriterleri devreye girecek.

Sınav sonuçlarına göre okul seçiyorsanız…

Nitelikli okullara yerleşebilmek için 1 milyon 9 bin 260 öğrenciden 971 bin 657’si Liselere Geçiş Sınavı’na girdi. Uzun bir çalışma maratonunun sonunda açıklanan sınav sonuçları kimi öğrenciyi sevindirirken kimi öğrenciye büyük hayal kırıklığı yaşattı. Bu noktada, sınavdan aldığı puanla en doğru okula yerleşebilmek için dikkatli bir yol haritası izlemesi gerekmektedir. Öncelikle öğrencilerin sınav sonuçlarıyla ilgili gerçekçi bir tutum izlemesi ve seçebileceği okulları iyi analiz etmesi önemlidir.

Önemli olan alınan puan değil!

Sınavların açıklanmasıyla birlikte hem öğrencilerin hem de velilerin kafasında birçok soru işareti var. Bunların başında ise sınava giren öğrencinin nasıl yerleşeceğiyle ilgili sorular geliyor. Bir milyonu aşkın öğrencinin girdiği sınavda çok küçük bir dilim, aldığı sonuçlarla okullara yerleşebilecek. Dolayısıyla tercih yaparken çok daha ihtiyatlı olmak büyük bir role sahiptir. Öncelikle tercih yaparken alınan puan değil, öğrencinin girdiği yüzdelik dilim esas alınmalıdır. Bu noktada girmek istenilen okulun geçen seneki yüzdelik dilimine bakılabilir. Zira büyük oynamalar olmayacaktır. Sonrasında tercih listesine istenilen okul, sonraki tercihlere ise yüzdelik dilimi en yakın olan okullar yazılmalıdır.

Sınavla tercih yaparken okul türü kısıtlaması olmayacak

Bu yıl itibariyle uygulanmaya başlayan yeni sistemde iki farklı yöntem yer aldığından birçok farklılık da göze çarpıyor. Örneğin yerel yerleştirme ile okul seçen öğrenciler en fazla 5 okul yazıp aynı türden en çok 3 okul yazabilirken sınavla yerleşen öğrencilerde okul türü kısıtlaması bulunmuyor. Bu durumda yerel yerleştirme ile tercih yapan öğrenciler sadece Anadolu Liselerini veya İmam Hatip Liselerini yazabilecek. Yerleşmedeki en önemli kıstas ise yüzdelik dilim olacak.

4 farklı tarihte nakil şansı olacak

Sınav ile yerleşecek öğrenciler için 4 farklı tarihte nakil işlemleri yapılabilecek. Nakil işlemleri 06-10 Ağustos 2018, 13-17 Ağustos 2018, 27-31 Ağustos 2018 ve 03-06 Eylül 2018 tarihlerinde saat 17.00’ye kadar gerçekleştirilecek. Her nakil döneminde öğrenciler, her gruptan en fazla 3 (üç) okul tercihinde bulunabilecekler. Bu sebeple öğrencilerin tercih dönemini daha sakin geçirmesi hem süreç hem de yerleşme açısından daha sağlıklı olacaktır. Yerleştirme sonuçları istenildiği gibi gelişmese bile açıklanacak nakil tarihlerinde yapacakları seçimler farklı sonuçlar yaratabilir.

Eğer özel okul tercihi yapılacaksa…

Birçok özel okul sınavla öğrenci alımı yapacak ve bu doğrultuda taban puanlarını kamuoyu ile paylaştı. Puanı esas alınarak kendi yönetmeliklerine göre öğrenci alacak olan özel okullar için kayıt işlemleri, 27 Haziran-13 Temmuz 2018 tarihleri arasında yapılacak. Bu durumda öğrenciler özel okullar için tercih yaparken açıklanan taban puanlarının üstünde bir puan almalıdır. Çünkü bir öğrencinin özel okula kayıt yaptırabilmesi için puanının tabandan daha yüksek olması zorunludur. Bir öğrenci puanı yettiği takdirde biden fazla özel okula kayıt yaptırabilir. Ancak öğrenci ve veliler şunu unutmamalıdır ki, bir özel okula kesin kayıt yaptırdığında öğrenci artık merkezi tercih ve yerleştirme sistemine giremez. Ancak öğrenciler, tercih süresi içerisinde kayıtlarını iptal ettirmeleri durumunda tercihte bulunabilecek. Bu nedenle öğrencilerin bu konuda dikkatli olması ve özenli olması oldukça önemlidir.

Uykusuz geçen geceler, özel kurs ve okul arasında geçen uzun bir dönem, dersler ve testler derken bir serüvenin daha sonu yaklaşıyor. Her öğrenci kısa bir zaman sonra gireceği sınav ve sonrasında yaşayacaklarını düşünüyor. Gelecek kaygısı ve endişe ise bu zamanın en önemli gündem konusu. Sınav öncesinde öğrencilerin tüm bu düşünceleri geride bırakmaları gerektiğini vurgulayan Doğru Cevap Eğitim Kurumları Eğitim Koordinatörü Yusuf Yıldırım, sınav öncesi dikkat edilmesi gerekenleri anlatıyor.

Son gün ders çalışılır mı?

Birçok öğrenci sınavın son günü yoğun bir şekilde ders çalışmayı seçebilir. Ancak bu durum sınav öncesi hem zihinsel hem de fiziksel bir yorgunluğa sebep olabilir. Üstelik öğrenci bildiği bir konuyu son günün heyecanıyla karıştırabilir ve soruları yanlış cevapladıkça sınav öncesi büyük bir karamsarlığa kapılabilir. Bu durumda doğru olan ders çalışmamanın daha sağlıklı bir tercih olduğudur. Eğer öğrenci ders çalışmadığı için kendini kötü hissederse son bir kez gözden geçirebilir. Ancak kesinlikle yeni bir konu öğrenmeye çalışılmamalıdır.

Strese teslim olmayın

Stres o kadar güçlü bir dürtüdür ki, en olumsuz düşüncelere hükmederek beyninizi kontrol altına alabilir. Bu durumu yaşayan öğrenciler ise her zaman en kötüsünü düşünür. Özellikle stresin doruk noktaya ulaştığı sınavın son günü bu düşüncelerle baş başa kalmak ve karşı koyamamak, istenmeyen sonuçlara yol açabilir. Öğreniciler öncelikle stresle baş edebileceklerine inanmalı ve ‘Başaramayacağım, heyecandan tüm bildiklerin unutacağım’ gibi olumsuz önermeleri ‘Başarabilirim, çalıştım ve üzerime düşeni yaptım’ gibi olumlu önermelere çevirmelidir.

Beslenme düzeninizi değiştirmeyin

Öğrencilerin en az önemsediği konuların başında beslenme geliyor. Ancak sınava bir gün kala ve sınav günü en önemli gündem konuları arasında yer alıyor. Çünkü bu konuda yapılan araştırmalar gösteriyor ki, dengeli beslenmeyle başarı arasında doğrudan bir bağ vardır. Dolayısıyla sağlıklı beslenme sınava hazırlanan öğrencilerin hayatının doğal bir parçası olmalıdır özellikle de sınava son bir gün kala… Bu durumda ‘Deşarj olacağım’ diye paketlenmiş hazır gıdalar yerine sağlıklı besinler tüketilmelidir. Vitamin yönünden zengin gıdalardan oluşan öğünler tercih edilmelidir.

Son gün çok fazla yorulmayın

Sınav öncesi moral depolamak, stres yönetimi için çok önemlidir. Ancak konuyla ilgili ipin ucunu kaçırmamalı ve ertesi günkü sınava yorgun girmeye sebep olacak davranışlardan uzak durmalıdır. Dolayısıyla uzun saatler dışarıda eğlenmek, ağır fiziksel aktivitelerde bulunmak ve zamanın çoğunu televizyon, telefon gibi beyin fonksiyonlarını yavaşlatan cihazlar karşısında geçirmek doğru olmayacaktır. Bunun yerine arkadaşlarınızla ve sevdiklerinizle vakit geçirebilir, akşam saatlerinde hafif bir yemekten sonra çok geç olmayacak şekilde uyuyabilirsiniz.

Heyecandan uykunuz kaçarsa…

Sınav yaklaştıkça uyuyamamak her öğrencinin başına gelebilir. Yaşanan heyecan ve stres uykunun kaçmasına ve sınav sabahı hiç uyumamaya kadar ulaşabilir. Bu durumda öncelikle bu uzun maraton boyunca düzenli bir uyku rutininiz olmalı. Özellikle son gün uyku kaçıracak yemek ve aktivitelerden uzak durulmalı,  gün içinde uyuyarak gece uykusundan çalınmamalıdır. Sınava son bir gün kala uyuyabilmek için mutlaka bir iki gün öncesinden aynı saatlerde uyuyup uyanarak bir alışkanlık kazanılmalıdır.

Son hazırlıklar

Sınava son bir gün kala mutlaka tüm belgelerinizi hazırlayın. Belgelerin ve nüfus kağıdının içinde olduğu küçük bir çanta hazırlanmalıdır. Sınav sabahı uyandığınızda her şeyin hazır olduğuna emin olun. Eğer çok erken kalktıysanız telaşlanmayın veya tekrar uyumak için kendinizi zorlamayın. Heyecandan yemek yememek gibi bir hata yapmayın, az da olsa mutlaka yiyin. Üzerinize rahat, pamuklu ve sizi terletmeyip rahatsız etmeyecek kıyafetler tercih edin. Fiziksel olarak hazır olduktan sonra zihinsel olarak kendinizi hazırlayın. Kapıdan çıkarken tek düşündüğünüz şey, başaracağınız olsun!