DOLAR 7,5575
EURO 8,9826
ALTIN 473,903
BIST 1111,96
Adana Adıyaman Afyon Ağrı Aksaray Amasya Ankara Antalya Ardahan Artvin Aydın Balıkesir Bartın Batman Bayburt Bilecik Bingöl Bitlis Bolu Burdur Bursa Çanakkale Çankırı Çorum Denizli Diyarbakır Düzce Edirne Elazığ Erzincan Erzurum Eskişehir Gaziantep Giresun Gümüşhane Hakkari Hatay Iğdır Isparta İstanbul İzmir K.Maraş Karabük Karaman Kars Kastamonu Kayseri Kırıkkale Kırklareli Kırşehir Kilis Kocaeli Konya Kütahya Malatya Manisa Mardin Mersin Muğla Muş Nevşehir Niğde Ordu Osmaniye Rize Sakarya Samsun Siirt Sinop Sivas Şanlıurfa Şırnak Tekirdağ Tokat Trabzon Tunceli Uşak Van Yalova Yozgat Zonguldak
İstanbul 23°C
Rüzgarlı

Av.Pelin Şenol Baruh, AVM kiracılarının kira ödemeleri ile ilgili sorularına net cevaplar verdi

Av.Pelin Şenol Baruh, AVM kiracılarının  kira ödemeleri ile ilgili sorularına net cevaplar verdi
17.04.2020
A+
A-
  • Öncelikle, kira sözleşmesinde mücbir sebep haliyle ilgili bir hüküm bulunup bulunmadığına bakılmalıdır. Eğer sözleşmede bir düzenleme varsa, kural olarak bu düzenleme uygulanacaktır. Söz gelimi, mücbir sebep halinde sözleşmenin askıya alınacağına dair bir düzenleme kira sözleşmesinde varsa, Covid-19 salgını bitene kadar tarafların yükümlülükleri askıya alınacak, salgının bitmesini müteakip tekrar devam edecektir.

 

  • Eğer sözleşmede bir hüküm yoksa, bu kez AVM nin kapanıp kapanmadığına bakmak gerekecektir. Eğer AVM kapandıysa, kiraya veren kullanıma hazır bulundurma borcunu yerine getirmediği için, kiracıda kira bedelini ödeme borcunu yerine getirmediğini bildirecektir. Buna “ödenmezlik def’i” adı verilmektedir. Burada dikkat edilmesi gereken husus, ödenmezlik def’i sadece karşılıklılık(synallagma) ve değişim(mübadele) ilişkisi içerisinde olan edimler için uygulanacaktır. Kira sözleşmelerinde bu edimler kiraya verenin kullanıma hazır bulundurma borcu ve kiracının kira bedelinin ödeme borcu Diğer edim yükümlülükleri ise devam edecektir. Örneğin, kiracının ortak gideri ödeme, kiraya verenin vergi ve benzeri yükümlülükleri ödeme borcu devam edecektir. Ödenmezlik def’ini ileri süren kiracı, kiraya veren(AVM) tekrar kiralananı kullanıma hazır hale getirinceye kadar kira bedelini ödemekten kaçınabilir.

 

  • Eğer AVM kapanmadıysa, bu kez kiracının ayıp bildiriminde bulunması ve indirim talep etmesi gerekmektedir. Zira AVM kiralarında müşteri canlılığı kiralananı kullanıma hazır bulundurma borcunun kapsamındadır. Hali hazırda AVM lerde müşteri canlılığı sağlanamadığı için, “ekonomik ayıp “ meydana gelmektedir. Bu nedenle kiracının, bir ihtarname göndererek ayıp bildiriminde bulunması ve indirim seçimlik hakkını kullanması isabetli olacaktır. Kiraya veren AVM bir indirim yapar ve fakat bu yetersiz bir indirim olursa, indirim miktarının mahkemeye taşınması mümkündür. Yalnız burada sokağa çıkma yasağı veya işyerlerinin kapatılması kararı gibi hukuki imkansızlık oluşturan günlerin ayırt edilmesi ve bu günlere tekabül eden kira bedelinin ödenmesi gerekmektedir. Çünkü kira sözleşmelerinde karşı edim hasarı kiracıya aittir. Bunun basit bir mantığı vardır. Eğer AVM’lerde aşırı yoğunluk olsaydı ve işyerleri çok büyük kazançlar elde etseydi, kira parasında bir artış olmayacaktı. Bu nedenle müşteri olmadığı zamanlarda prensip olarak kira parası aynı bedel üzerinden ödenir. Yalnız burada AVM’ler açısından özellik arz eden husus, AVM kiralarında müşteri canlılığı sağlama yükümlülüğünün kullanıma hazır bulundurma borcunun bir unsuru olmasıdır. Bu nedenle AVM’nin kusuru olmaksızın müşteri canlılığını kaybetmesi yetmez. AVM’yi müşteri canlılığını sağlama yükümlülüğünden kurtaracak tek şey “imkansızlık”tır. İmkansızlık da hukuki ve fiili olabilir. Şuan insanların AVM’ye gelmesi konusunda fiili bir imkansızlık bulunmamaktadır. Zira insanlar marketlere gitmektedir. Ancak sokağa çıkma yasağı ilan edilmesi halinde hukuki imkansızlık meydana gelmektedir.

 

  • İlan edilen tedbirler için 30 Nisan tarihi belirlenmiştir. Bu nedenle yaklaşık bir buçuk aylık kira bedeli için aşırı ifa güçlüğünden(uyarlama) bahsetmek zor görünmektedir. Kaldı ki durum kalıcı değil, geçici olarak tanımlanmaktadır. Ancak tedbirler uzarsa ve salgının bitişine dair beklentiler değişirse, aşırı ifa güçlüğü gündeme gelebilir.
REKLAM ALANI
YORUMLAR

Henüz yorum yapılmamış. İlk yorumu yukarıdaki form aracılığıyla siz yapabilirsiniz.