Konstantinopolis/İstanbul: İmparatorluk başkentinde mekânın ve imgenin yeniden inşası

İstanbul Araştırmaları Enstitüsü, Arka Oda Toplantıları’nın Mayıs etkinliğinde Çiğdem Kafescioğlu’nun Konstantinopolis/İstanbul: İmparatorluk Başkentinde Mekânın ve İmgenin Yeniden İnşası başlıklı kitabından yola çıkarak Osmanlı’nın İstanbul’u başkent olarak nasıl yeniden kurduğunu, bu sürecin mekân ve imge üzerinden nasıl şekillendiğini tartışmaya açıyor. Kafescioğlu’nun yanı sıra Sevil Enginsoy Ekinci, Emir Alışık ve Ekin Can Göksoy’un katılımıyla düzenlenen panel, 13 Mayıs Çarşamba 18.30’da Pera Müzesi Oditoryumu’nda gerçekleşecek.

Suna ve İnan Kıraç Vakfı İstanbul Araştırmaları Enstitüsü’nün (İAE), mimarlık, tarih ve kent çalışmaları gibi farklı alanlarda İstanbul’a dair güncel araştırma ve tartışmaları bir araya getirdiği Arka Oda Toplantıları, “Konstantinopolis/İstanbul: İmparatorluk Başkentinde Mekânın ve İmgenin Yeniden İnşası” başlıklı panelle devam ediyor. 13 Mayıs Çarşamba 18.30’da, Pera Müzesi Oditoryumu’nda ücretsiz gerçekleştirilecek panelde Çiğdem Kafescioğlu, Sevil Enginsoy Ekinci, Emir Alışık ve Ekin Can Göksoy, Kafescioğlu’nun Türkçede aynı adla yayımlanan kitabı üzerine konuşmak üzere bir araya geliyor.

Ödüllü bir kitap etrafında buluşma

Çiğdem Kafescioğlu’nun Constantinopolis/Istanbul: Cultural Encounter, Imperial Vision, and the Construction of the Ottoman Capital (Penn State University Press, 2009) başlıklı kitabı, Osmanlı başkentinin inşasını mimariden görsel kültüre, kentsel pratikten imgeye uzanan geniş bir çerçevede ele alıyor. Society of Architectural Historians tarafından verilen Spiro Kostof Kitap Ödülü’ne layık görülen çalışma, alanında kurucu metinlerden biri olarak kabul ediliyor. Kitabın Türkçe çevirisinin Konstantinopolis/İstanbul: İmparatorluk Başkentinde Mekânın ve İmgenin Yeniden İnşası adıyla yayımlanması vesilesiyle düzenlenen panel, bu kapsamlı çalışmayı farklı disiplinlerden bakışlarla yeniden gündeme taşıyor.

Farklı disiplinlerden üç okuma

Panelde Emir Alışık, Bizans tarih yazıcılığı perspektifinden kitapla kurduğu okuma ilişkisini ve bu ilişkinin zaman içindeki dönüşümünü ele alacak. Ekin Can Göksoy, kitabın Osmanlı başkentinin inşasına dair ortaya koyduğu çerçeveyi erken modern Bursa araştırmalarıyla ilişkilendirerek başkentliğini kaybeden bir şehrin kendi anlamını nasıl yeniden kurduğunu tartışacak. Sevil Enginsoy Ekinci ise kitabın İngilizce ve Türkçe baskılarını birlikte değerlendirerek tarih yazımının küresel ölçekte yeniden şekillendiği bir dönemde bu iki baskının nasıl bir perspektif sunduğunu inceleyecek. Kafescioğlu da tartışmaya katılarak çalışmanın yayımlandığı günden bu yana nasıl okunduğunu, hangi başlıkların öne çıktığını ve zaman içinde hangi yeni yorumlara kapı araladığını kendi perspektifinden değerlendirecek.

Panel Türkçe yürütülecektir. Pera Müzesi Oditoryumu’nda gerçekleşecek etkinliğe katılım ücretsizdir, rezervasyon alınmamaktadır. Söyleşi, sonrasında İstanbul Araştırmaları Enstitüsü’nün YouTube kanalında yayınlanacaktır.

Çiğdem Kafescioğlu hakkında

Boğaziçi Üniversitesi Tarih Bölümü’nde öğretim üyesidir. Çalışmaları erken modern dönem Osmanlı dünyasında şehir, mimarlık, görsel ve maddi kültür alanlarına odaklanır. Constantinopolis/Istanbul: Cultural Encounter, Imperial Vision, and the Construction of the Ottoman Capital (2009) yazarı, Shirine Hamadeh ile birlikte A Companion to Early Modern Istanbul (Brill, 2022)’un editörü, K. Mehmet Kentel ve M. Baha Tanman ile birlikte Tam Yerinden: İstanbul’a Panoramik Bakışın Tarihi (Pera Müzesi, 2023-24) başlıklı serginin küratörü ve kitap editörüdür. Osmanlı görsel, tarihî, coğrafî ve edebî kaynaklarında şehir ve şehirlilik imgelerini mekânsal, sosyal ve siyasi pratikler bağlamında ele alan çalışmasıyla birlikte şehirde suyun, su yapılarının ve imgelerinin izini süren araştırmasına devam etmektedir.

Sevil Enginsoy Ekinci hakkında 

Orta Doğu Teknik Üniversitesi (Mimarlık/Lisans/1987, Mimarlık Tarihi/Y. Lisans/ 1990) ve Cornell University’den (Doktora/2002) mezun olan Sevil Enginsoy Ekinci, ODTÜ Mimarlık Bölümü/Mimarlık Tarihi Lisansüstü Programı’nın ardından, Boğaziçi, KHAS, TED ve İstanbul Bilgi Üniversitelerinde tam ya da yarı zamanlı öğretim üyesi olarak dersler verdi. Bağımsız araştırmacı olarak eğitimciliğini gelecek akademik yıldan itibaren ODTÜ Mimarlık Tarihi Lisansüstü Programı’nda sürdürecek. Enginsoy Ekinci’nin araştırmaları erken modern mimarlık kitapları, erken modern mimari karşılaşmalar, mimarlığın tarihyazımı ile mimarlık, edebiyat ve sanat kesişmeleri üzerine yoğunlaşıyor. Bu konularda ulusal ve uluslararası konferanslarda düzenlediği oturumlar, sunduğu bildiriler, Türkçe ve İngilizce derlediği kitaplar, yazdığı dergi makaleleri, kitap bölümleri, kitap ve sergi eleştirileri ile küratörü olduğu sergiler bulunuyor. Şu sıralarda insandan ibaret olmayan bir dünyaya odaklanan kolektif/disiplinlerarası araştırmalar geliştiriyor ve Rönesans Mimarlığının Türkiye’deki Tarihi ve Tarihyazımı başlıklı bir kitap projesi üzerine çalışıyor. Ayrıca Ayasofya Günlüğü ile Gezgin Kayıtlar: Bir Sonradan Modalı’nın Kadıköy-Moda Tramvayı Notları isimli iki blogu var.

Emir Alışık hakkında 

Emir Alışık doktora derecesine İstanbul Üniversitesi Sanat Tarihi Bölümü’nde, Bizans imgesinin ortaçağ ve rönesans İtalyan görsel temsillerindeki tezahürlerinin dönüşümüne dair yazdığı teziyle hak kazandı. 2021’de Pera Müzesi’nde açılan “İstanbul’da Bu Ne Bizantinizm!”: Popüler Kültürde Bizans sergisinin küratörlüğünü üstlenen Alışık, Koç Üniversitesi, Anadolu Medeniyetleri Araştırma Merkezi’nde (ANAMED) sergiler ve akademik sözlü etkinlikler alanında çalışmaktadır. Ayrıca İstanbul Araştırmaları Enstitüsü’nün yayımlamakta olduğu YILLIK: Annual of Istanbul Studies dergisinin de Bizans Çalışmaları konu editörlüğünü yürütmekte ve Tarih Vakfı mütevelli kurulunda hizmet vermektedir.

Ekin Can Göksoy hakkında 

İstanbul Araştırmaları Enstitüsü’nde prodüksiyon editörüdür ve YILLIK: Annual of Istanbul Studies dergisinin sorumlu editörlüğünü üstlenmektedir. Doktora derecesini 2024 yılında Boğaziçi Üniversitesi Tarih Bölümü’nde, erken modern Osmanlı kentsel tarihi üzerine tamamladı. Araştırma alanları arasında, Osmanlı kentsel tarihi, kamusal mekân çalışmaları, erken modern Osmanlı şehirlerinde mimarlık, edebiyat ve kentlilik ve gece tarihi/çalışmaları bulunuyor. Aynı zamanda yazar olan Göksoy’un, Epope Tatavla (İletişim, 2016) ve Münhal (İletişim, 2014) isimli iki kitabı bulunuyor.