Şirketler kullanmadıkları alanlar için ne kadar ödüyor?
İş dünyasında hibrit çalışma modeli kalıcı hale gelirken, CBRE Türkiye’nin verileri şirketlerin her ay devasa bütçeler ayırdığı ofis alanlarının neredeyse yarısının boş kaldığını ortaya koyuyor. Kullanılmayan her metrekare, şirketlerin sırtında ciddi bir maliyet yüküne dönüşüyor.
Pandemi sonrasında hızla yaygınlaşan uzaktan ve esnek çalışma modelleri, plazalardaki geleneksel düzeni kökten sarstı. Şirketler çalışanlarını haftanın belirli günlerinde ofise çağırsa da Dünyanın önde gelen gayrimenkul danışmanlık şirketlerinden CBRE’nin saha analizleri, modern ofislerdeki masaların, toplantı odalarının ve ortak alanların önemli bir kısmının gün boyunca tamamen atıl kaldığını gösteriyor.
Geleneksel yöntemlerle kiralanan ve yönetilen ofislerde, doluluk oranları takip edilemediği için şirketler aslında hiç ayak basılmayan yüzlerce metrekarelik alanlar için her ay milyonlarca liralık kira, aidat, ısıtma ve temizlik faturası ödemeye devam ediyor. Bu durum, bütçe yönetiminde ve operasyonel verimlilikte gizli bir finansal kara delik yaratıyor.
“Şirketler Hayalet Masalara Kira ve Aidat Ödüyor”
Konuyla ilgili ticari gayrimenkul pazarındaki son trendleri aktaran CBRE Türkiye Genel Müdürü Can Kadir Yalnızcan, şirketlerin acilen alan optimizasyonuna gitmesi gerektiğini vurguladı:
“Geleneksel ofis yönetim anlayışı artık şirketlerin bütçelerini ciddi şekilde sarsıyor. Saha gözlemlerimiz ve yaptığımız ölçümler, pek çok büyük şirkette ofis alanlarının neredeyse yüzde 40 ila yüzde 50’sinin gün içinde hiç kullanılmadığını gösteriyor. Şirketler tabiri caizse ‘hayalet masalara’ yüksek kiralar ve aidatlar ödüyor. Günümüz ekonomik konjonktüründe, kullanılmayan her bir metrekare şirketlerin karlılığını doğrudan aşağı çeken büyük bir operasyonel yük demektir.”
CBRE Küresel İş Yeri Çözümleri verilerine göre, işletmelerin metrekare başına düşen maliyetleri doğru analiz edememesi, sadece gayrimenkul giderlerini artırmakla kalmıyor; aynı zamanda binaların karbon ayak izini ve enerji israfını da yukarı taşıyor. Kimsenin oturmadığı katların aydınlatılması ve iklimlendirilmesi, sürdürülebilirlik hedefleriyle de tamamen çelişiyor.
Yüzde 30 Alan Tasarrufu ve Esnek Ofis Çözümleri Kapıda
Ofis alanlarının akıllı teknolojilerle nasıl yeniden şekillendirilmesi gerektiğini anlatan Can Kadir Yalnızcan, finans ve insan kaynakları liderlerine şu çözüm yollarını sundu:
“Geleceğin iş yerlerinde artık sabit masa düzenleri geride kalıyor. CBRE olarak geliştirdiğimiz alan analitiği ve akıllı yerleşim çözümleri sayesinde, ofis içi hareketliliği anlık olarak izleyebiliyoruz. Hangi departmanın hangi günlerde, ne kadarlık bir alana ihtiyaç duyduğunu veriyle ortaya koyduğumuzda, şirketlerin toplam ofis alanlarında yüzde 30’a varan oranlarda net bir küçülmeye veya optimizasyona gidebildiğini görüyoruz. Boşa giden harcamaları kesmek, esnek ofis modellerine geçmek ve metrekareyi akıllıca yönetmek, şirketlerin bu yıl yapabileceği en büyük maliyet tasarrufu hamlesidir.”
CBRE uzmanları, önümüzdeki dönemde sadece metrekare odaklı değil, çalışan ihtiyacına göre dinamik olarak büyüyüp küçülebilen esnek ofis tasarımlarının ve ortak çalışma alanı modellerinin yükselişe geçeceğini, bu dönüşüme ayak uyduramayan kurumsal yapıların ise yüksek işletme maliyetleri altında ezileceğini öngörüyor.